8 στα 10 ελληνικά νοικοκυριά δεν μπορούν να αποταμιεύσουν

Αδυναμία αποταμίευσης εμφανίζουν τα οκτώ στα δέκα νοικοκυριά, αν και έχει σημειωθεί βελτίωση της εικόνας όσων καταφέρνουν να αποταμιεύσουν έστω και λίγο. Τα ταμειακά διαθέσιμα των περισσότερων νοικοκυριών μένουν στους λογαριασμούς τους για μόνο λίγες ημέρες, κάτι που φαίνεται και από τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, όπως αναφέρει και η Έκθεση Νομισματικής Πολιτικής, με τις καταθέσεις των νοικοκυριών να έχουν σημειώσει περιορισμένη αύξηση μόλις κατά 0,2 δισ. ευρώ την περίοδο Ιανουαρίου – Απριλίου 2023 (έναντι αύξησης 0,7 δισ. ευρώ το ίδιο διάστημα του 2022).

Στην εικόνα αυτή αναφορικά με την αποταμιευτική διάθεση των νοικοκυριών συνέβαλε η σημαντική επιβράδυνση του ρυθμού αύξησης του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος καθώς και οι αυξημένες καταναλωτικές δαπάνες των νοικοκυριών, δεδομένου και του υψηλού πληθωρισμού.

Στοιχεία της έκθεσης του Ινστιτούτου Μικρών Επιχειρήσεων της Γενικής Συνομοσπονδίας Επαγγελματιών Βιοτεχνών και Εμπόρων Ελλάδας για τα εισοδήματα των νοικοκυριών τη χρονιά που πέρασε δείχνουν ότι το ποσοστό των νοικοκυριών που μπορεί να αποταμιεύσει εμφανίζεται μειωμένο τόσο σε σχέση με την έρευνα του 2021, όσο και με εκείνες του 2020 και του 2019.

Εκτός από το σταθερά υψηλό ποσοστό των νοικοκυριών που αδυνατεί να αποταμιεύσει, από τα ευρήματα της έρευνας η οποία πραγματοποιήθηκε με τη συνδρομή της MARC για το 2023 προκύπτει ότι τη χρονιά που πέρασε η αύξηση της αποταμίευσης αποτέλεσε δυνατότητα κυρίως των νοικοκυριών με υψηλά εισοδήματα (άνω των 30.000 ευρώ), καθώς το 35,2% αυτών αποταμίευσε. Από τα στοιχεία αυτά επιβεβαιώνεται πως οι κρίσεις όξυναν τις ανισότητες. Μάλιστα η διαχρονική αδυναμία των νοικοκυριών να αποταμιεύσουν, εκτός από τις χαμηλές προσδοκίες για το μέλλον που προκαλεί, εντείνει και τις ήδη σημαντικές δυσκολίες χρηματοδότησης της πραγματικής οικονομίας και των νοικοκυριών από τον τραπεζικό τομέα.

Η περιορισμένη διάθεση για αποταμίευση, σύμφωνα με το ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ, αποδίδεται στο γεγονός ότι ένα μεγάλο ποσοστό νοικοκυριών, το 30,7%, δήλωσε μείωση του εισοδήματός του το 2023, με τον μέσο όρο μείωσης να ανέρχεται στο 24,7%.

Στον αντίποδα φυσικά βρίσκεται το 17,1% των νοικοκυριών που δήλωσε πως το εισόδημά του αυξήθηκε, με μέσο όρο αύξησης 13,8%, και από αυτούς έως 10% αποταμίευσαν το 9,3%, από 11% έως 20% το 3,4%, ενώ άνω του 20% το 0,9%.