Ἁγία Θεοφανώ, ἡ Θαυματουργὴ σύζυγος τοῦ βασιλιᾶ Λέοντα τοῦ σοφοῦ

Ἦταν κόρη τοῦ Κωνσταντίνου Μαρτινακίου τοῦ Ἰλλουστρίου, καὶ τῆς Ἄννας. Γεννήθηκε στὴν Κωνσταντινούπολη καὶ ἀνατράφηκε μὲ ἐπιμέλεια.

Σὲ κατάλληλη ἡλικία, ὁ βασιλιᾶς Βασίλειος ὁ Μακεδόνας, τὴν ἔδωσε γιὰ σύζυγο στὸν γιό του Λέοντα τὸν Σοφό (886 – 912 μ.Χ.), μὲ τὸν ὁποῖο γιὰ 12 χρόνια ζοῦσε μὲ ἀφοσίωση συζυγικὴ καὶ ἀναγνωρίστηκε ἀμέσως ἀπὸ τοὺς συγχρόνους της, σὰν ἁγία καὶ θαυματουργή, γιὰ τὰ πολλὰ ἔργα ἀγάπηςποὺ ἔκανε.

Παρ’ ὅλα τὰ μεγαλεῖα καὶ τὸν πλοῦτο ποὺ τὴν πλαισίωνε, διατήρησε τὴν ταπεινοφροσύνη καὶ τὴν μετριοφροσύνη ποὺ τὴν χαρακτήριζε πρίν. Προτιμοῦσε νὰ εἶναι ἁπλᾶ ντυμένη καὶ νὰ βρίσκεται δίπλα στοὺς ἀνθρώπους ποὺ τὴν χρειαζόντουσαν. Γι’ αὐτὸ ντυνόταν ἁπλᾶ,γιὰ νὰ μὴν ἀναγνωρίζεται, καὶ μὲ τὴν συνοδεία δύο ἔμπιστων ὑπηρετριῶν της, γύρναγε στὰ σπίτια τῶν φτωχῶν καὶ κατατρεγμένων καὶ πρόσφερε τὴν βοήθειά της. Ἦταν τόση ἡ πίστη της, ποὺ ἀξιώθηκε νὰ θαυματουργήσει. Ὅταν ἐγκατέλειπε ἡ ἰατρικὴ ἐπιστήμη κάποιον ἀσθενῆ διότι δὲν μποροῦσε νὰ τὸν θεραπεύσει, τοῦ ἐπανέφερε τὴν ὑγεία του ἡ Ἁγία μὲ τὴν δύναμη τῆς ψυχῆς της. Παρ’ ὅλες τὶς πίκρες ποὺ δέχθηκε στὴν ζωή της ἡ Ἁγία Θεοφανώ, ὑμνοῦσε τὸν Κύριο μὲ μία ἄσβεστη φλόγα.

Ὅταν πέθανε, ὁ σύζυγός της, ἔκτισε ὡραιότατο ναό, κοντὰ στὸν ναό τῶν Ἁγίων Ἀποστόλων, ὅπου ἐναποτέθηκε τὸ τίμιο λείψανό της. Αὐτὸ μετακόμισε ὁ Πατριάρχης Γεννάδιος ὁ Σχολάριος, στὸν  ναὸ τῶν Ἁγίων Ἀποστόλων καὶ ἀπὸ ‘κεῖ ἀργότερα μεταφέρθηκε στὸ Πατριαρχεῖο, ὅπου μέχρι σήμερα σώζεται.

Κοντάκιον
Ήχος δ’. Επεφάνη σήμερον.
Εορτήν σου σήμερον, την λαμπροτάτην, εκτελούντες κράζομεν, Θεοφανώ, πανευσεβώς, τους σε υμνούντας διάσωσον, από παντοίων κινδύνων τους δούλους σου.

Ὁ Οἶκος
Ο των απάντων Πλαστουργός, και βασιλεύς των όλων, το της ψυχής ειλικρινές, της σης ω πανοσία, προγνούς πανσόφως, των φθαρτών, υψώσε σε, λαμπρύνας σε των αρετών ακτίσιν, ώσπερ δέον νυν εν ουρανοίς αυτώ συμβασιλεύουσαν, υμνούμεν σε κράζοντες μετά πόθου, διάσωσον από παντοίων κινδύνων τους δούλους σου.