Οι Βυζαντινοί Έχουν Συνείδηση της Συνέχειας του Ελληνισμού

Ἡ κλασικὴ παιδεία στὸ Βυζάντιο συνεχίστηκε φυσιολογικὰ μετὰ τὸ τέλος τῆς ἀρχαιότητας. Δὲν ἔχουμε ἀναγέννηση, ἀλλὰ περισσότερη ἢ λιγότερη ἐνασχόληση μὲ τὰ ἀρχαῖα ἑλληνικὰ Γράμματα. Οἱ Βυζαντινοὶ ἀπ᾿ ἀρχῆς μέχρι τέλους δὲν διατηροῦν μόνο τὴν ἑλληνικὴ παιδεία· εἶναι περήφανοι, ἐπειδὴ συνεχίζουν τὴν ἑλληνική, πολιτιστική, παράδοση, ποὺ τοὺς διαφοροποιεῖ ἀπὸ τοὺς βαρβάρους, ἑῴους καὶ ἑσπερίους. 

Ἡ κλασικὴ παιδεία, δι’ ἧς τὸ τῶν Ρωμαίων γένος θαυμάζεταί τε καὶ τιμᾶται παρὰ πᾶσιν78, εἶναι πολύτιμη κληρονομιά. Ὁ αὐτοκράτορας Θεόφιλος, ὅταν ὁ χαλίφης “Αλ-Μαμούν ζήτησε νὰ σταλεῖ στὴ Βαγδάτη ὁ Λέων ὁ φιλόσοφος ἢ μαθηματικὸς (813-833) ἀπάντησε· «ἄλογον τὸ οἰκεῖον δοῦναι ἑτέροις καλόν». Οἱ Βυζαντινοὶ ἔχουν συνείδηση τῆς πολιτιστικῆς συνέχειας τοῦ ἑλληνισμοῦ. Τὰ ἀρχαῖα πρότυπα προσαρμόζονται στὸ πνεῦμα τῆς ἐποχῆς. 

Ἁγνὴ Βασιλακοπούλου, Ἡ κλασικὴ παιδεία στὸ Βυζάντιο, ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΕΤΗΡΙΣ ΤΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ , σελ. 335.